Prophetic Hadeeth Encyclopedia

ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਅਜ਼ਾਨ ਸੁਣੋ, ਤਾਂ ਮੁਅੱਜ਼ਿਨ ਦੇ ਕਹੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਦੁਹਰਾਓ।

ਆਪਣੀਆਂ ਕਤਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸਧਾਰੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਕਤਾਰ ਨੂੰ ਸਧਾਰਨਾ ਨਮਾਜ ਦੀ ਕਮਾਲੀਅਤ ਵਿੱਚੋਂ ਹੈ।

ਮੈਂ ਅੱਲਾਹ ਦੇ ਨਬੀ ﷺ ਤੋਂ ਦਸ ਰਕਆਤਾਂ ਯਾਦ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ

ਅਬਦੁੱਲਾਹ ਇਬਨ ਉਮਰ (ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁਮਾ) ਤੋਂ ਰਿਵਾਇਤ ਹੈ, ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਮੈਂ ਅੱਲਾਹ ਦੇ ਨਬੀ ﷺ ਤੋਂ ਦਸ ਰਕਆਤਾਂ ਯਾਦ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ। ਦੋ ਰਕਆਤਾਂ ਜ਼ੁਹਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਦੋ ਰਕਆਤਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦੋ ਰਕਆਤਾਂ ਮਗਰਿਬ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਘਰ ਵਿੱਚ, ਦੋ ਰਕਆਤਾਂ ਇਸ਼ਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਘਰ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਦੋ ਰਕਆਤਾਂ ਸਵੇਰ (ਫਜਰ) ਦੀ ਨਮਾਜ਼ ਤੋਂ ਪਹਿ…

ਕੀ ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ, ਜੋ ਇਮਾਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣਾ ਸਿਰ ਚੁੱਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਗੱਲ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਡਰਦਾ ਕਿ ਕਿਤੇ ਅੱਲਾਹ ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ ਨੂੰ ਗਧੇ ਦਾ ਸਿਰ ਬਣਾ ਦੇਵੇ ਜਾਂ ਉਸ ਦੀ ਸੂਰਤ ਗਧੇ ਦੀ ਸੂਰਤ ਜਿਹੀ ਬਣਾ ਦੇਵੇ?

ਖਾਣੇ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਨਮਾਜ਼ ਨਾ ਪੜ੍ਹੀ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਜਦੋਂ ਬੰਦੇ ਨੂੰ ਟੱਟੀ-ਪਿਸ਼ਾਬ ਦਾ ਜ਼ੋਰ ਪਿਆ ਹੋਵੇ।

ਰਸੂਲੁੱਲਾਹ ﷺ ਜਦੋਂ ਨਮਾਜ਼ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਦੇ ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਮੋਢਿਆਂ ਦੇ ਸਮਾਨ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਦੇ,ਜਦੋਂ ਰੁਕੂਅ ਲਈ ਤਕਬੀਰ ਕਹਿੰਦੇ,

ਇਬਨ ਉਮਰ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁਮਾ ਤੋਂ ਰਵਾਇਤ ਹੈ ਕਿ: ਰਸੂਲੁੱਲਾਹ ﷺ ਜਦੋਂ ਨਮਾਜ਼ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਦੇ ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਮੋਢਿਆਂ ਦੇ ਸਮਾਨ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਦੇ,ਜਦੋਂ ਰੁਕੂਅ ਲਈ ਤਕਬੀਰ ਕਹਿੰਦੇ, ਤਦ ਵੀ ਹੱਥ ਚੁੱਕਦੇ, ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਰੁਕੂਅ ਤੋਂ ਸਿਰ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਦੇ,ਤਾਂ ਵੀ ਹੱਥ ਇਸੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਚੁੱਕਦੇ ਅਤੇ ਕਹਿੰਦੇ: "ਸਮੀਅ ਅੱਲਾਹੁ ਲਿਮਨ ਹਾਮਿਦ…

ਅੱਲਾਹ ਦੇ ਰਸੂਲ ﷺ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਸ਼ਹੁੱਦ ਸਿਖਾਇਆ ਜਿਵੇਂ ਕੁਰਆਨ ਦੀ ਸੂਰਤ ਸਿਖਾਉਂਦੇ ਸੀ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਮੇਰੀ ਹਥੇਲੀ ਆਪ ﷺ ਦੀਆਂ ਦੋਵਾਂ ਹਥੇਲੀਆਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਸੀ

ਇਬਨ ਮਸਉਦ (ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ) ਤੋਂ ਰਿਵਾਇਤ ਹੈ, ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਅੱਲਾਹ ਦੇ ਰਸੂਲ ﷺ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਸ਼ਹੁੱਦ ਸਿਖਾਇਆ ਜਿਵੇਂ ਕੁਰਆਨ ਦੀ ਸੂਰਤ ਸਿਖਾਉਂਦੇ ਸੀ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਮੇਰੀ ਹਥੇਲੀ ਆਪ ﷺ ਦੀਆਂ ਦੋਵਾਂ ਹਥੇਲੀਆਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਸੀ। (ਤਸ਼ਹੁੱਦ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹਨ:) "ਅੱਤਾਹਿਆਤੁ ਲਿੱਲਾਹੀ ਵੱਸ ਸਲਾਵਾਤੁ ਵੱਤ ਤੈਯੀਬਾਤੁ,…

ਹੇ ਅੱਲਾਹ! ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਪਨਾਹ ਮੰਗਦਾ ਹਾਂ ਕਬਰ ਦੇ ਅਜ਼ਾਬ ਤੋਂ, ਜਹੰਨਮ ਦੇ ਅਜ਼ਾਬ ਤੋਂ, ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਤੇ ਮੌਤ ਦੀ ਆਜ਼ਮਾਇਸ਼ ਤੋਂ, ਅਤੇ ਮਸੀਹ ਦੱਜਾਲ ਦੇ ਫ਼ਿਤਨੇ ਤੋਂ

ਅਬੁ-ਹੁਰੈਰਾ (ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ) ਤੋਂ ਰਿਵਾਇਤ ਹੈ, ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਅੱਲਾਹ ਦੇ ਰਸੂਲ ﷺ ਇਹ ਦੁਆ ਕਰਿਆ ਕਰਦੇ ਸਨ: "ਹੇ ਅੱਲਾਹ! ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਪਨਾਹ ਮੰਗਦਾ ਹਾਂ ਕਬਰ ਦੇ ਅਜ਼ਾਬ ਤੋਂ, ਜਹੰਨਮ ਦੇ ਅਜ਼ਾਬ ਤੋਂ, ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਤੇ ਮੌਤ ਦੀ ਆਜ਼ਮਾਇਸ਼ ਤੋਂ, ਅਤੇ ਮਸੀਹ ਦੱਜਾਲ ਦੇ ਫ਼ਿਤਨੇ ਤੋਂ।" ਜਦੋਂ ਕਿ ਸਹੀ ਮੁਸਲਿਮ ਦੀ ਰਿਵਾਇਤ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਹੈ:…

'ਅੱਲਾਹੁੰਮਾ, ਮੇਰੇ ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਗੁਨਾਹਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਉਹ ਫਾਸਲਾ ਰੱਖ ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਮਸ਼ਰਿਕ ਅਤੇ ਮਗ਼ਰਬ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।ਅੱਲਾਹੁੰਮਾ,

ਅਬੂ ਹਰੈਰਹ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨ੍ਹਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਰਸੂਲੁੱਲਾਹ ﷺ ਜਦੋਂ ਨਮਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਤਕਬੀਰ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਉਸ ਤਕਬੀਰ ਅਤੇ ਤਲਾਵਤ (ਪੜ੍ਹਾਈ) ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਖਾਮੋਸ਼ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਮੈਂ ਪੁੱਛਿਆ: "ਹੇ ਰਸੂਲ ਅੱਲਾਹ, ਇਸ ਖਾਮੋਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹੋ?" ਉਹ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ: "ਮੈਂ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ: 'ਅੱਲਾਹੁੰਮਾ, ਮੇਰੇ ਅਤੇ…

ਜਦੋਂ ਜੁਮਾ ਦੇ ਦਿਨ ਇਮਾਮ ਖੁਤਬਾ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਬੈਠੇ ਆਦਮੀ ਨੂੰ ਕਹੋ ਕਿ "ਚੁੱਪ ਹੋ ਜਾਓ", ਤਾਂ (ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ) ਤੁਸੀਂ ਖੁਦ ਇੱਕ ਬੇਕਾਰ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।”

ਅਬੁ-ਹਰੈਰਾ (ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ) ਤੋਂ ਰਿਵਾਇਤ ਹੈ ਕਿ ਰਸੂਲੁੱਲਾਹ ﷺ ਨੇ ਫਰਮਾਇਆ: "ਜਦੋਂ ਜੁਮਾ ਦੇ ਦਿਨ ਇਮਾਮ ਖੁਤਬਾ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹ…

“ਏ ਨਬੀ ਅੱਲਾਹ, ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਰਸਤੇ ਕੱਟ ਗਏ ਹਨ, ਅੱਲਾਹ ਤੋਂ ਦੂਆ ਕਰੋ ਕਿ ਸਾਨੂੰ ਰਾਹਤ ਦੇਵੇ।

ਅਨਸ ਬਿਨ ਮਾਲਿਕ ਰਜ਼ੀ ਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਤੋਂ ਰਿਵਾਇਤ ਹੈ: ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਜੁਮੇ ਦੇ ਦਿਨ ਮਸਜਿਦ ਵਿੱਚ ਦਫ਼ਤਰ ਵਾਲੇ ਗੇਟ ਦੇ ਨੇੜੇ ਤੋਂ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਨਬੀ ਸੱਲੱਲਾਹੁ ਅਲੈਹਿ ਵਸੱਲਮ ਖੁਤਬਾ ਦੇ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਸਨੇ ਖੜੇ ਹੋ ਕੇ ਨਬੀ ਸੱਲੱਲਾਹੁ ਅਲੈਹਿ ਵਸੱਲਮ ਵੱਲ ਮੁੜ ਕੇ ਕਿਹਾ: “ਏ ਨਬੀ ਅੱਲਾਹ, ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ ਅਤ…

ਇਸਦਾ ਸਹੀ ਪੰਜਾਬੀ (ਗੁਰਮੁਖੀ) ਅਨੁਵਾਦ ਇਹ ਹੈ: ਰਸੂਲੁੱਲਾਹ ﷺ ਮਸੀਤ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਏ। ਇੱਕ ਆਦਮੀ ਵੀ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਨਮਾਜ਼ ਪੜ੍ਹੀ। ਉਸਨੇ ਨਬੀ ﷺ ਨੂੰ ਸਲਾਮ ਕੀਤਾ। ਨਬੀ ﷺ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਫਿਰਾ ਕੇ ਕਿਹਾ:@**"ਵਾਪਸ ਜਾ ਕੇ ਨਮਾਜ਼ ਪੜ੍ਹ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਅਜੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਮਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਪੜ੍ਹੀ।"** ਆਦਮੀ ਵਾਪਸ ਗਿਆ ਅਤੇ ਨਮਾਜ਼ ਪੜ੍ਹੀ, ਫਿਰ ਮੁੜ ਕੇ ਨਬੀ ﷺ ਨੂੰ ਸਲਾਮ ਕੀਤਾ। ਨਬੀ ﷺ ਨੇ ਫਿਰ ਕਿਹਾ:**"ਵਾਪਸ ਜਾ ਕੇ ਨਮਾਜ਼ ਪੜ੍ਹ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਅਜੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਮਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਪੜ੍ਹੀ।"** ਇਹ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਹੋਇਆ। ਆਦਮੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: **"ਜਿਸ ਨੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੱਚਾਈ ਦੇ ਨਾਲ ਭੇਜਿਆ, ਮੈਂ ਹੋਰ ਨਹੀਂ ਬਰਤ ਸਕਦਾ, ਸਿਖਾਓ ਮੈਨੂੰ।"**ਨਬੀ ﷺ ਨੇ ਫਰਮਾਇਆ: **"ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਨਮਾਜ਼ ਲਈ ਖੜੇ ਹੋਵੋ, ਤਸਬੀਹ (ਅੱਲਾਹੁ ਅਕਬਰ) ਕਰੋ, ਫਿਰ ਕੁਰਾਨ ਵਿੱਚੋਂ ਜੋ ਆਸਾਨ ਹੈ ਪੜ੍ਹੋ। ਫਿਰ ਰੁਕੂ ਕਰੋ ਜਦ ਤੱਕ ਪੂਰੀ ਤਸੱਲੀ ਮਿਲੇ। ਫਿਰ ਖੜੇ ਹੋਵੋ ਜਦ ਤੱਕ ਸਿੱਧਾ ਹੋ ਜਾਓ। ਫਿਰ ਸੱਜਦਾ ਕਰੋ ਜਦ ਤੱਕ ਪੂਰੀ ਤਸੱਲੀ ਮਿਲੇ। ਫਿਰ ਬੈਠੋ ਜਦ ਤੱਕ ਪੂਰੀ ਤਸੱਲੀ ਮਿਲੇ। ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਸਾਰੀ ਨਮਾਜ਼ ਪੜ੍ਹੋ।"**

ਅਬੂ ਹੁਰੈਰਾ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਤੋਂ ਰਿਵਾਇਤ ਹੈ — ਇਸਦਾ ਸਹੀ ਪੰਜਾਬੀ (ਗੁਰਮੁਖੀ) ਅਨੁਵਾਦ ਇਹ ਹੈ: ਰਸੂਲੁੱਲਾਹ ﷺ ਮਸੀਤ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਏ। ਇੱਕ ਆਦਮੀ ਵੀ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਨਮਾਜ਼ ਪੜ੍ਹੀ। ਉਸਨੇ ਨਬੀ ﷺ ਨੂੰ ਸਲਾਮ ਕੀਤਾ। ਨਬੀ ﷺ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਫਿਰਾ ਕੇ ਕਿਹਾ:"ਵਾਪਸ ਜਾ ਕੇ ਨਮਾਜ਼ ਪੜ੍ਹ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਅਜੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਮਾਜ਼ ਨਹੀ…