يا حَكيم، إِنَّ هذا المَالَ خَضِرٌ حُلْوٌ
Choose an available translation of this Hadeeth
Hadeeth text
از حکیم بن حزام رضی الله عنه روایت است که می گوید: از رسول الله صلى الله عليه وسلم چيزی خواستم، به من عطا کرد؛ بارِ دوم و سوم نيز درخواست کردم و هر بار عطا نمود؛ آنگاه فرمود: «يا حَكيم، إِنَّ هذا المَالَ خَضِرٌ حُلْوٌ، فَمن أَخَذَهُ بِسَخَاوَةِ نَفس بُوركَ لَهُ فِيه، وَمَن أَخَذَهُ بِإِشرَافِ نَفْسٍ لَم يُبَارَكْ لَهُ فيه، وكَانَ كَالَّذِي يَأْكُلُ ولا يَشْبَع، واليدُ العُلَيا خَيرٌ مِنَ اليَدِ السُّفلَى»: «ای حکيم، اين مالِ دنيا دلچسب و شيرين است. هرکس آن را سخاوتمندانه - و بدون طمع - دريافت کند، برايش با برکت خواهد بود؛ و هرکس با اصرار از روی حرص و طمع آن را به دست بياورد، برايش برکتی نخواهد داشت. - چنين شخصی - مانندِ کسی خواهد بود که می خورد، اما سير نمی شود. و دستِ بالا (بخشنده) از دستِ پايين (گيرنده) بهتر است». حکيم رضی الله عنه می گويد: گفتم: ای رسول الله، سوگند به ذاتی که تو را به حق مبعوث کرده است، پس از شما تا زنده باشم از هيچکس چيزی نخواهم خواست. بنابراین زمانی که ابو بکر رضی الله عنه در دوران خلافتش حکيم رضی الله عنه را فرامی خواند تا چيزی به او بدهد، حکيم قبول نمی کند؛ سپس عمر رضی الله عنه او را فرامی خواند تا چيزی به او بدهد، ولی حکيم نمی پذيرد. لذا عمر رضی الله عنه می گوید: ای مسلمانان، من شما را گواه می گيرم که سهم حکيم را از غنيمتی که الله به او داده است بر او عرضه کردم، ولی او از پذيرش آن خود داری می کند. به اينگونه حکيم رضی الله عنه پس از رسول الله صلى الله عليه وسلم، تا وقتی زنده بود، از هيچکس چيزی قبول نکرد.
Explanation
Benefits
بیان بزرگی سخاوت پیامبر صلی الله علیه وسلم، و این که او به گونۀ عطا می نماید گویا از فقر هیچ نمی ترسد.
نصیحت کردن و حرص ورزی به نفع رساندن برای برادران هنگام کمک کردن؛ زیرا در این هنگام روح آماده بهره گیری از سخنان نیک می باشد.
خود داری از سوال و گدایی از مردم و پرهیز از آن، به ویژه در صورت عدم نیاز.
مذمت حرص ورزی برای جمع آوری مال و کثرت سوال گدایی کردن.
اگر سؤال كننده اصرار به سؤال كرد، رد كردن و نا اميد كردن و نصيحت و دستور دادن به تعفف و عدم اشتياق به گرفتن مال اشكال ندارد.
هیچ کس حق ندارد از بیت المال چیزی بگیرد، مگر اینکه امام (زعیم) آن را به او بدهد، اما قبل از تقسیم غنائم، به هیچ صورت مستحق آن نمی شود.
جواز سوال برای نیاز.
ابن حجر می گوید: برای امام شایسته است که برای سوال کننده فساد سوال کردن را بیان نکند تا زمانی حاجت او را برآورده نماید، تا باشد که نصیحت او مؤثر واقع گردد، و این که مبادا تصور کند که این امر سبب منع حاجت و نیاز او گردیده است.
فضیلت حکیم رضی الله عنه و پایبندی او به تعهد که با الله و با رسول الله صلی الله علیه وسلم نموده بود.
اسحاق بن راهویه می گوید: حکیم رضی الله عنه در حالی از دنیا رفت که از ثروتمندترین افراد قریش بود.
Attribution
Categories
Share hadeeth
Sharing options · 0 Total shares

