“ਇਸਨੂੰ ਛੱਡੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਗੰਦੀ ਹੈ।”

ਜਾਹਿਲੀਅਤ ਦੀਆਂ ਨਿੰਦੇਯੋਗ ਆਦਤਾਂ ਅਤੇ ਰਿਵਾਇਤਾਂ ਤੋਂ, ਚਾਹੇ ਬੋਲ ਕੇ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਕਰ ਕੇ, ਮਨਾਹੀ ਹੈ। ਇਸਲਾਮ ਆਇਆ ਹੈ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਤੋਂ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਹੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਭਲਾਈ ਵਾਲੀ ਰਾਹ ਦਿਖਾਉਣ ਲਈ।
ਗਲਤ ਪੱਖਪਾਤ ਤੋਂ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਬਿਲਕੁਲ ਉਸ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਿਸ ਨੂੰ ਗੰਦਾ ਅਤੇ ਨਫ਼ਰਤਾਂਕਾਰੀ ਸਮਝਿਆ ਜਾਵੇ।
ਸਭ ਕੁਝ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਣੀ ਅਤੇ ਨਫ਼ਰਤ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਤੋਂ ਮਨਾਹੀ ਹੈ।
ਨਵਾਵੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਨਬੀ ﷺ ਨੇ ਇਸਨੂੰ “ਜਾਹਿਲੀਅਤ ਦੀ ਦਾਅਵੀ” ਕਿਹਾ, ਜੋ ਇਸਨੂੰ ਨਫ਼ਰਤ ਕਰਨ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਜਾਹਿਲੀਅਤ ਵਿੱਚ ਕਬੀਲਿਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਦੁਨਿਆਈ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨਾ ਆਮ ਸੀ, ਅਤੇ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਹੱਕ ਕਬੀਲੇ ਅਤੇ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਨਜ਼ਰਿਏ ਨਾਲ ਲੈਂਦੇ ਸਨ। ਇਸਲਾਮ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਰੱਦ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਰਅਨ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲਿਆਂ ਨਾਲ ਹੱਲ ਕਰਨ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੰਨ੍ਹਿਆ। ਜੇ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਉੱਤੇ ਹੱਦ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਕਾਨੂੰਨੀ ਜੱਜ ਉਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਹਲਫ਼ੀ ਅਨੁਸਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਹੱਕਦਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਸਲਾਮੀ ਨਿਯਮਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਰਧਾਰਤ ਹੈ।
ਸੰਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਮਦਦ ਉਸ ਦੇ ਕਬੀਲੇ ਦੇ ਹੋਣ ਕਾਰਨ, ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਹਿਲੀਅਤ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਗਲਤ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਹਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕਬੀਲੇ ਨੂੰ ਬੁਲਾਉਣ ਦਾ ਕੋਈ ਮਤਲਬ ਨਹੀਂ। ਪਰ ਸੱਚਾਈ ਦੀ ਮਦਦ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਮੌਮਿਨ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਉਸਦੇ ਕਬੀਲੇ ਤੋਂ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਾ ਹੋਵੇ।
ਮੁਨਾਫ਼ਿਕਾਂ ਦੀ ਆਦਤ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਜ਼ਬਾਨ ਨਾਲ ਬੇਹੱਦ ਬਦਸਲੂਕੀ ਕਰਦੇ ਅਤੇ ਨਬੀ ﷺ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁਮਾ ਉੱਤੇ ਬੇਹੱਦ ਨਿਰਾਥਰਤਾ ਦਿਖਾਉਂਦੇ।
ਨਬੀ ﷺ ਦੀ ਖ਼ਾਸੀਅਤ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਬਹੁਦਰ ਅਤੇ ਸਬਰਵਾਨ ਸਨ, ਅਤੇ ਮੁਨਾਫਿਕਾਂ ਦੀ ਤਕਲੀਫ਼ਾਂ ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਉਹ ਸਬਰ ਕਰਦੇ ਅਤੇ ਧੀਰਜ ਬਣਾਈ ਰੱਖਦੇ।
ਹਰ ਉਸ ਕੰਮ ਤੋਂ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸਲਾਮ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਤੋਂ ਰੋਕੇ। ਇਸ ਲਈ ਨਬੀ ﷺ ਨੇ ਮੁਨਾਫ਼ਿਕਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ, ਤਾਂ ਕਿ ਲੋਕ ਨਾ ਕਹਿਣ ਕਿ ਮੁਹੰਮਦ ﷺ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦੇ ਹਨ।