ਹਕੀਮ ਬਿਨ ਹਿਜ਼ਾਮ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਮੈਂ ਅੱਲਾਹ ਦੇ ਰਸੂਲ ﷺ ਤੋਂ ਕੁਝ ਮੰਗਿਆ, ਤਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਮੈਂ ਦੁਬਾਰਾ ਮੰਗਿਆ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫਿਰ ਮੈਨੂੰ ਦਿੱਤਾ।ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ﷺ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਫਰਮਾਇਆ:@**"ਏ ਹਕੀਮ! ਇਹ ਮਾਲ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੁਹਣਾ ਤੇ ਮਿੱਠਾ ਹੈ।* ਜੋ ਇਸਨੂੰ ਖੁਸ਼ਦਿਲੀ ਨਾਲ (ਹਲਾਲ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ) ਲੈਂਦਾ ਹੈ,ਅੱਲਾਹ ਉਸ ਲਈ ਉਸ ਵਿੱਚ ਬਰਕਤ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।ਪਰ ਜੋ ਇਸਨੂੰ ਲਾਲਚ ਨਾਲ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਬਰਕਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ;ਉਹ ਉਸ ਮਨੁੱਖ ਵਾਂਗ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਖਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਕਦੇ ਤ੍ਰਿਪਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।**ਅਤੇ ਉੱਪਰਲੀ ਹੱਥ (ਦੇਣ ਵਾਲੀ) ਹੇਠਾਂਲੀ ਹੱਥ (ਮੰਗਣ ਵਾਲੀ) ਨਾਲੋਂ ਚੰਗੀ ਹੈ।"**ਹਕੀਮ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ:ਮੈਂ ਕਿਹਾ, "ਏ ਅੱਲਾਹ ਦੇ ਰਸੂਲ ﷺ! ਉਸ ਅੱਲਾਹ ਦੀ ਕਸਮ ਜਿਸ ਨੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਹੱਕ ਨਾਲ ਭੇਜਿਆ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਬਾਅਦ ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਲਵਾਂਗਾ, ਜਦ ਤਕ ਮੈਂ ਇਸ ਦੁਨੀਆ ਤੋਂ ਚਲਾ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ।"ਫਿਰ ਹਜ਼ਰਤ ਅਬੂ ਬਕਰ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਤਾਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰਾਜੀਨਾਮੇ ਵਿਚੋਂ ਹਿੱਸਾ ਦੇਣ,ਪਰ ਹਕੀਮ ਨੇ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਹਜ਼ਰਤ ਉਮਰ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਨੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਤਾਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੇਣ,ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫਿਰ ਵੀ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।ਉਮਰ ਨੇ ਕਿਹਾ:"ਏ ਮੁਸਲਮਾਨੋ! ਮੈਂ ਹਕੀਮ ਨੂੰ ਉਸ ਦਾ ਹੱਕ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ ਜੋ ਅੱਲਾਹ ਨੇ ਉਸ ਲਈ ਇਸ ਮਾਲ-ਏ-ਫ਼ੈਅ ਵਿੱਚ ਮੁਕੱਰਰ ਕੀਤਾ ਹੈ,ਪਰ ਇਹ ਇਨਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।"ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਕੀਮ ਬਿਨ ਹਿਜ਼ਾਮ ਨੇ ਨਬੀ ﷺ ਦੀ ਵਿਛੋੜੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਲਿਆ, ਜਦ ਤਕ ਉਹ ਦੇਹਾਂਤ ਕਰ ਗਏ — ਅੱਲਾਹ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਰਹਿਮ ਕਰੇ।

ਮਾਲ ਲੈਣਾ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਹਲਾਲ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨਾ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਰੁਝਾਨ (ਜ਼ਹਦ) ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਜ਼ਹਦ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ **ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ਦਿਲੀ ਵਾਲਾ ਬਣਾਉਣਾ ਅਤੇ ਦਿਲ ਨੂੰ ਧਨ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣਾ**।
ਇਸ ਨਾਲ ਨਬੀ ﷺ ਦੀ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਦਰਿਆਦਿਲੀ ਦਰਸਾਈ ਗਈ ਹੈ, ਕਿ ਉਹ ਦਾਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜੋ ਕਦੇ ਗਰੀਬੀ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਡਰਦੇ।
ਸਲਾਹ ਦੇਣਾ ਅਤੇ ਭਾਈ-ਚਾਰੇ ਦੇ ਭਲੇ ਦੀ ਖਿਆਲ ਰੱਖਣਾ ਜਦੋਂ ਮਦਦ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਨੀ ਹੋਵੇ; ਕਿਉਂਕਿ ਦਿਲ ਤਿਆਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਚੰਗੇ ਸ਼ਬਦ ਤੋਂ ਲਾਭ ਲੈਣ ਲਈ।
ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਮੰਗਣ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿਣਾ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਜੇ ਇਹ ਅਸਲ ਲੋੜ ਦੇ ਬਿਨਾ ਹੋਵੇ।
ਇਸ ਵਿੱਚ ਮਾਲ ਦੀ ਲਾਲਚ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਮੰਗਣ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਜੇ ਮੰਗਣ ਵਾਲਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਵਾਪਸ ਕਰਨਾ, ਉਸ ਦੀ ਨਾਕਾਮੀ ਕਰਵਾਉਣਾ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨਸੀਹਤ ਦੇਣਾ ਠੀਕ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਸਿਖਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੰਗਣ ਤੋਂ ਬਚੇ ਅਤੇ ਲੈਣ ਦੀ ਲਾਲਚ ਨਾ ਕਰੇ।
ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਬੇਤ-ਮਾਲ (ਰਾਜਸਥਾਨੀ ਖ਼ਜ਼ਾਨੇ) ਤੋਂ ਕੁਝ ਲੈਣਾ ਹੱਕਦਾਰ ਨਹੀਂ, ਜਦ ਤੱਕ ਉਸਨੂੰ ਇਮਾਮ (ਸਰਕਾਰ) ਵੱਲੋਂ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ। ਜੋ ਕੁਝ ਫ਼ੈਅ (ਲੁੱਟੇ ਗਏ ਮਾਲ) ਦੀ ਵੰਡ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਉਸਦਾ ਹੱਕ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਜਰੂਰਤ ਹੋਣ ‘ਤੇ ਮੰਗਣਾ ਜਾਇਜ਼ ਹੈ।
ਇਬਨ ਹਜ਼ਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਮਾਮ ਲਈ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਮੰਗਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਮੰਗ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਨੁਕਸਾਨੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਦੱਸੇ, ਸਿਵਾਏ ਇਸ ਦੇ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਪੂਰੀ ਹੋ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਕਿ ਉਹ ਇਹ ਨਾ ਸੋਚੇ ਕਿ ਇਹ ਨੁਕਸਾਨੀ ਗੱਲ ਉਸਦੀ ਮੰਗ ਰੋਕਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ।
ਹਕੀਮ ਬਿਨ ਹਿਜ਼ਾਮ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਦੀ ਫ਼ਜ਼ੀਲਤ ਅਤੇ ਅੱਲਾਹ ਅਤੇ ਰਸੂਲ ﷺ ਨਾਲ ਉਸਦਾ ਵਾਅਦਾ ਮੰਨਣ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਪੱਕੀ ਪਾਬੰਦੀ।
ਇਸਹਾਕ ਬਿਨ ਰਾਹੂਏਹ ਨੇ ਕਿਹਾ: **ਜਦੋਂ ਹਕੀਮ ਬਿਨ ਹਿਜ਼ਾਮ ਰਜ਼ੀਅੱਲਾਹੁ ਅਨਹੁ ਦਾ ਦੇਹਾਂਤ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਕੁਰੈਸ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਧਨ ਵਾਲਾ ਸੀ।**