Downloads

حكم الإكثار من الحلف بالله
ҲУКМИ ЗИЁД ҚАСАМ ХӮРДАН БА АЛЛОҲ

Зиёд қасам нахӯрем, ҳатто агар рост гуфта бошем, чун Аллоҳ мефармояд: “Аллоҳ шуморо ба хотири савгандҳои беҳуда сахтгирӣ намекунад, вале дар баробари савгандҳое, ки аз рӯи ирода маҳкам кардаед, сахтгирӣ менамояд. Каффораи ин гуна қасамҳо, таом додани даҳ нафар мустаманд аз хӯрокҳои оддӣ аст, ки ба хонаводаи худ медиҳед ё либос пӯшондан бар он даҳ нафар ва ё озод кардани як ғулом. Ва касе, ки ҳеҷ кадом аз инҳоро наёбад, се рӯз рӯза мегирад. Ин каффораи савгандҳои шумост, дар ҳангоме, ки савганд ёд мекунед ва мухолифат менамоед. Ва савгандҳои худро ҳифз кунед ва нашиканед. Аллоҳ оятҳои Худро ин чунин барои шумо баён мекунад, шояд шукри Ўро ба ҷо оваред”. Моида-89. Паёмбар ﷺ мефармоянд: “Се нафар ҳастанд, ки Аллоҳ дар рӯзи қиёмат бо онҳо сухан намегуяд ва ба онҳо нигоҳ намекунад ва ононро покиза намегардонад ва азоби дардноке доранд: Пирамарди зинокор, фақири мутакаббир ва касе, ки молаш ҷуз бо савганд хариду фурӯш намешавад”. Бинобарин шахси муъмин бояд камтар савганд бихӯрад, ҳатто агар ростгӯ бошад, зеро зиёд савганд хӯрдан сабаб мешавад, то ӯ ба дуруғ савганд бихӯрад.
Маълум аст, ки дурӯғ ҳаром аст ва ҳаргоҳ дурӯғ ҳамроҳ бо қасам бошад, ҳаром будани он сахттар ва бештар аст, аммо агар зарурат ва маслиҳат пеш ояд, то инсон ба дурӯғ савганд бихӯрад, ҳеҷ боке надорад, чун Умми Кулсум бинти Ақаба разияллоҳу анҳо ривоят мекунад, ки Паёмбар ﷺ фармуданд: “Касе, ки миёни мардум ошти карданро барқарор менамояд ва сухани хайр мегӯяд ва хайрро нақл мекунад, дурӯғгӯ нест”. Инчунин Паёмбар ﷺ фармуданд: “Дурӯғ иҷозат аст, магар дар се чиз: Дурӯғ дар ҷанг, дурӯғ дар эҷоди сулҳу оштӣ дар байни мардум ва дурӯғи шавҳар ба занаш ва дурӯғи зан ба шавҳараш”. Бухорӣ ва Муслим.
اللغة الطاجيكية
Забони Тоҷикӣ

«الواحد الأحد»
«Ал-Воҳид, Ал-Аҳад»

Ал-Воҳид, Ал-Аҳад ҷалла ҷалолуҳу. Яъне, Ӯ таъоло якто аст, ки ҳамеша ягона аст ва ҳамроҳи Ӯ касе дар зоташ, сифатҳояш, амалҳояш нест ва Ӯ Парвардигоре аст, ки Илоҳияташ Ягона аст. Ва ба Ягонагияш шоистаи ибодат мебошад. Номи Ал-Воҳид дар Қуръони Карим бистуду маротиба ва номи Ал-Аҳад як маротиба зикр шудааст. Аллоҳ таъоло фармуд:”Бигӯ, Аллоҳ Офарандаи ҳама чиз аст. Ва Ӯ Ягона ва Тавоно аст”. [Сураи Раъд:16]. Ва фармудааст: “Бигӯ, Ӯ Аллоҳи Ягона аст”. [Сураи Ихлос: 1]. Ӯ зоте аст, ки дар ҳама камолот ягона ва якто ва шарике надорад. Ва бандагон бояд дар қалб, гуфтор ва амал ӯро Ягона бидонанд ва ба камоли мутлақ ва ягонагии ӯ иқрор намоянд ва дар навъҳои ибодатҳо чизеро шарику ӯ қарор надиҳанд. Аҳад он зоте аст, ки дар ҳар камол, зебоӣ, ситоиш, ҳикмат ва раҳмат ягона аст. Ӯ дар сифоти камол ҳамонанд ва ҳамтое надорад. Ӯ дар зинда будан ва пойдорӣ ва қудрат ва доноӣ ва азамат ва бузургӣ ва дигар сифатҳояш ягона ва яктост. Ягонагии Ӯ баёнгари он аст, ки Ӯ Парвардигори комил ва сарвари Бузург аст, ки дар тамоми корҳо, рафъи ниёзҳо ва дафъи балоҳо дар дасти Ӯст. Парвардигоре, ки ба ҳама сифоти камол муттасиф мебошад ва сифоти Ӯ дар ниҳояти камол қарор доранд. Ба сурате, ки халоиқ наметавонанд баъзе аз ин сифотро бо қалби худ иҳота намоянд ва забонҳояшон аз баёни он кутоҳ ва ноотавон аст. Аллоҳ таъоло фармуд: “Ва Аллоҳ гуфт: «Ду маъбуд магиред, ҷуз ин нест, ки Вай Аллоҳи Ягона аст. Пас, аз Ман битарсед!”. (Сураи Наҳл:51). Ва фармудааст: “Рӯзе, ки онҳо аз қабрҳо берун оянд, аз онҳо чизе бар Аллоҳ пӯшида набошад. Аллоҳ пурсад: Подшоҳии имрӯз аз они кист? Боз Худ дар ҷавоб гӯяд: Аз они Аллоҳи Ягонаи Ғолибу Қаҳҳор аст”. (Сураи Ғофир:16).
اللغة الطاجيكية
Забони Тоҷикӣ

«الملك|المالك| المالك الملك»
«Ал-Молик, Ал-Малик, Ал-Моликул-Мулк»
Ал-Молик, Ал Малик, Ал-Моликул-Мулк ҷалла ҷалолуҳу. Яъне, он зоте, ки мулки осмонҳо ва замин ва ончи дар байни онҳост аз они Ӯст, болои Ӯ Малике ва ё чизе нест, магар поин аз Ӯст, мулки комил ҳама азони Ӯст ва дар ҳамаи коинот тасарруф кардан аз они Ӯст ва Ӯ Молики ҳамаи чиз аст ва Малик бар бузургии мулки Ӯ таъоло далолат мекунад. Исми Ал-Молик дар Қуръони Карим панҷ маротиба ва исми Ал-Малик як маротиба ва исми Ал-Моликул-Мулк ду маротиба омадааст. Аллоҳ таъоло фармуд: “Ӯст он Аллоҳе, ки нест ҳеҷ маъбуде магар Ӯ, Подшоҳ ва аз ҳамаи айбҳо пок аст. Аз нуқсон солим, амондиҳанда, нигоҳбону ғолибу худихтиёру бузургвор аст. Аз шарик муқаррар кардани онҳо Ӯ пок аст”. (Сураи Ҳашр:23). Ва фармудааст: “Дар маҷлиси ростини (бас гироми) назди Подшоҳи бар ҳама чиз тавоно нишастаанд”. (Сураи Қамар: 55). Ва фармудааст: “Бигӯ: Бор Илоҳо, Туӣ соҳиби мулк, ҳар киро хоҳӣ мулку салтанат медиҳӣ ва мулкро аз ҳар касе ки хоҳӣ, бозмегирӣ ва ҳар киро хоҳӣ, иззат медиҳӣ ва ҳар киро хоҳӣ, хор мегардонӣ. Ба дасти Туст ҳама некӣ. Ҳароина Ту бар ҳар чиз Тавоноӣ”. (Сураи Оли Имрон: 26). Пас Ӯ дорои сифати фармонравоӣ аст. Ва ин сифати бузург хоси он зоте аст, ки дорои тасарруфи мутлақ дар халқ ва амр ва ҷазо мебошад. Ҳама ҷаҳони ҳастӣ ва бандагон дар ихтиёри Ӯ ҳастанд ва ҳама ниёз ба Ӯ доранд. Ва Аллоҳ ба махлқоташ ҳукм намуд, ки ба Ӯ бандагӣ намоянд. Бинобарин дар азамат ва бузургие, ки дар ин се ном баён шудааст, каме биандешем. Парвардигор, фармонраво ва маъбуди мардум, ки ин нисбатҳои сегона шомил тамоми қавоиди имон ҳастанд. Малик, яъне фармонраво, амркунанда, наҳйкунанда, иззатдиҳанда ва хоркунанда аст. Бинобарин барои мо ҷоиз нест, ки ба касе ҷуз Ӯ паноҳ бубарем ва аз касе ба ғайр аз Ӯ кӯмак бихоҳем.

اللغة الطاجيكية
Забони Тоҷикӣ

قوامة الرجل على المرأة
САРПАРАСТ ВА РОҲБАРИИ МАРД БАР ЗАН
Парвардигори Ҳаким барои бардавомии ҷинси башарӣ низоми оиладориро бо роҳи ҳалол машруъ сохта барои пойдор будани ин муассисаи инсонбарор, ки оила ном дорад, ба ҳар як марду зан муносиб бар ҷисму бар офариниши ҳар яке аз онҳо вазифаҳои хосе вогузор карда ба ин “корхона” мардро мудир таъйин кардааст. Аллоҳ таъоло дар Сураи Нисо фармудааст: “Мардон сарпараст ва тадбиркунандагони корҳои занонанд.” (Сураи Нисо: 32). Ҳамон гунае, ки роҳбарону ҳокимон болои зердастони худ фармонраво ва суханонашон гузарост, ки мард бояд дар оила ин сифатро дошта бошад. Албатта роҳбар будан ба маънои раво дидани зулму ситам ва дурӣ аз раҳмату шафақат нест. Роҳбарӣ пеш аз ин ки вазифа ва имтиёз бошад, ҳам масъулият аст, ки роҳбар мебояд бо зердасташ бо камоли раҳмат ва шафқат муносибат кунад. Нафақаи зан, ки иборат аз манзил, таъом, об, либос ва давои зан аст, бар зиммаи шавҳар аст. Шаръан фарз аст, ки мард барои зан ин ҳама ниёзҳоро фароҳам созад. Дар муқобили он зан бояд дар умури зиндагӣ бо шавҳараш ҳақ дорад, ки машварат кунад, назар диҳад, раҳнамоӣ кунад, вале агар ба коре шаҳвар амр намояд, мебояд зан ӯро итоат намояд. Дар ин ҳеҷ гуна поймол шудани ҳақи зан вуҷуд надорад. Ва марду зан комилсозандаи якдигаранд на душмани ҳамдигар. Итоати зан ба шавҳари худ ин амр ва фармони Парвардигор ва ҳам ибодат аст. Ҳамон гунае, ки меҳрубонӣ ва дӯстдории мард ҳамсари худро амри шариъат ва ҳам ибодат маҳсуб мешавад. Дар оила зан ба корҳое тавоност, ки мард он корҳоро наметавонад ва низ мард бар корҳое қодир аст, ки зан аз адои он оҷиз аст. Ин ду ҷуфт бо адои вазифаи хоси худ якдигарро такомул мебахшанд ва низоми оила бо ин шакл пойдор мемонад.
اللغة الطاجيكية
Забони Тоҷикӣ

فوائد الحجاب
ФОИДАҲОИ ҲИҶОБ

Яке аз фоидаҳои ҳиҷоб, боло бурдани арзиши зан аст. Тибқи ҳавоси зотӣ ва фитрии мардон маъмулан заноне, ки дастрасӣ ба ҳиҷоб нестанд, мавриди эҳтироми мардон намебошанд. Он таваҷҷуҳи андаке, ки мардон ба ин занон доранд, дар асл таваҷчуҳ ба ғаризаи шаҳвати худашон аст. Чунончи баъд аз ба ҳадаф расиданашон он майл ҳам аз байн хоҳад рафт. Масалан, агар марде издивоҷ кардан хоҳад, ҳеҷгоҳ аз занони хиёбонӣ ва фоҳишаҳо ҳамсар интихоб намекунад. Шарму ҳаё зотан мардонро ҷазб мекунад ва ҳиҷоб ба унвони як ҳоил байни зану мард, доим ин қувваи қудратманди мардонро таҳрик месозад. Файласуфе дар ин бора чунин мегӯяд: «Худдорӣ аз беҳаёӣ ва имтиноъ варзидан аз базлу бахшиш беҳтарин силоҳ барои шикори мардон аст. Агар ҳамаи аъзои ниҳонии инсонро дар миёни мардум ошкоро шарҳу тавзеҳ медоданд, таваҷҷуҳи мо ба он ҷалб мешуд, вале майлу рағбати мо хеле кам таҳрик мешуд. Марди ҷавон ба дунболи чашмони пур аз ҳаё аст ва бе он ки худ бидонад ҳис мекунад, ки ин худдории зарифона аз як латофат ва назокати олӣ хабар медиҳад». Дар ашъори шоирони гузашта ва муосир, зан ба унвони мазҳари зебоӣ ва латофат ҷой доштааст ва ҳамеша ба унвони маҳбуб ва маъшуқ ёд шудааст. Аммо мард ба хотири ҳамон қудрат ва хушунати вуҷудаш ҳамеша ошиқ, толиб ва муҳиб тасвир шудааст. Бинобарин занон ба хотири ба даст овардани ҳамон муҳаббату ишқ ва эҳсоси амнияти рӯҳӣ, равонӣ, ҷисмӣ, ҷинсӣ ва аз ҳама муҳимтар ба даст овардани арзиш ва эҳтироми инсонӣ аз тарафи ҷинси мухолифашон, ниёзманданд, ки мард ба онҳо таваҷҷуҳ кунад ва муҳаббат, ишқ ва ҳама чизашро ба ӯ ҳадя бидиҳад. Мард низ бар тибқи ҳамон асле, ки гуфтем, фитратан чунин занеро арзишманд ва идеали худ медонад ва интихоб мекунад, ки то ишқу муҳаббат ва ҳама чизашро ба ӯ ҳадя кунад.

اللغة الطاجيكية
Забони Тоҷикӣ

«النور»
«Ан-Нур»

Аллоҳ таъоло фармуд:“Аллоҳ нури осмонҳо ва замин аст. Мисоли нури Вай монанди тоқе аст, ки дар он чароғ аст, он чароғ дар шиша аст, он шиша гӯё ситораи дурахшанда аст, афрӯхта мешавад аз равғани дарахти бо баракати зайтуне аст, ки на ба самти машриқ рӯйидааст ва на ҷониби мағриб, наздик аст, ки равғани вай худ равшанӣ бидиҳад, агарчӣ ӯро оташ нарасида бошад, равшанӣ бар равшанӣ аст, роҳ менамояд Аллоҳ бо нури Худ ҳар киро хоҳад ва баён мефармояд Аллоҳ ин мисолҳоро барои мардум ва Аллоҳ ба ҳар чиз Доно аст”. (Сураи Нур:35). Паёмбар ﷺ фармуданд: “Бор Илоҳо! Ситоиш Турост, Ту нури осмонҳо ва замин ҳастӣ ва нури ончи дар байни онҳост”.(Бухорӣ). Инчунин фармуданд: “Аллоҳ таъоло намехобад ва барои Ӯ шоиста нест, ки бихобад. Тарозуро сабук ва сангин мекунад амали шаб, пеш аз рӯз ба сӯйи Ӯ боло меравад. Ва амали рӯз пеш аз шаб ба сӯйи Ӯ боло меравад. Ҳиҷоби Ӯ нур аст, агар онро дур намояд, нурҳои чеҳрааш то онҷо, ки биноии Ӯст, офаридаҳояшро месӯзонад”. (Муслим). Ибни Саъдӣ раҳимаҳуллоҳ гуфт: (Яке аз номҳо ва сифоти Аллоҳ АнНур аст, ки сифати бузурги Ӯст). Ӯ зоте аст, ки ба василаи Ӯ ҳама ҷаҳон равшан шуда ва бо нури чеҳраи Ӯ торикиҳо равшан гашта ва Арш ва Курсӣ ва Осмонҳои ҳафтгона ва ҳама ҷаҳони ҳастӣ мунаввар шудааст. Нур бар ду навъ аст: 1. Нури ҳиссӣ; Ба монанди ҷаҳони ҳастӣ, ки нураш аз нури Ӯст. 2. Нури маънавӣ; Яъне дилҳо ва рӯҳҳоро аз китоби Аллоҳ ва суннати Паёмбараш равшан ва мунаввар мегардонад. Аҳли илм иқрор мекунанд, ки Нур сифоти Аллоҳ аст, ки мулозими зоти Ӯст ва аз Ӯ ҷудо намешавад ва дар махлуқе ҳулул намекунад. Аммо нури махлуқ нуре аст, ки бо сабабе ба он муттасиф мешаванд. Вақте, ки имони шахси муъмин комил шавад, Аллоҳ қалби ӯро нуронӣ мегардонад.

اللغة الطاجيكية
Забони Тоҷикӣ

حكم اتخاذ الكلاب لحراسة البيوت
ҲУКМИ ГИРИФТАНИ САГ
БАРОИ НИГАҲБОНИИ ХОНАҲО
Сагҳое, ки барои посбонии замин, ҳавлӣ, анбор, галаҳо ва ё он сагҳое, ки барои шикор нигоҳ дошта мешаванд, доштани он бар асоси заруратҳои боло ҷоиз аст. Бидуни ин навъ заруратҳо, барои бозиву ҳавас саг нигоҳ доштан дар хона амали ҳаром ва гуноҳ буда сабаби ҳамарӯза кам шудани аҷру савоб аз амалҳои неки соҳибаш мегардад. Сагҳое, ки нигоҳ доштанашон ҷоиз аст, хариду фурӯшаш (бар асоси мазҳаби ҳанафӣ) ҷоиз аст. Саге, ки нигоҳ доштанаш ҳаром аст, низ он пуле, ки аз фурӯши он ба даст меояд ҳаром аст. Нигоҳ доштани он барои ниёз ва зарурат, ки барои мо он саг вазифаеро, ҳамчун шикор кардани сайд ва посбонии анборҳову хонаҳо аст, ҷоиз аст. Сагҳое, ки барои тафтиши ҷиноятҳо ба кор бурда мешаванд ва барои пайдо намудани ҷинояткорон муфаттишонро мусоидат мекунанд, ҷоиз аст. Навъи дуввуми нигаҳдории саг ҳамон аст, ки чунин заруратҳои номбурда мавҷуд набошад ва шахс барои бозиву ҳаваси худ ва ё ба хотири тақлид аз кадом як шахсияти машҳури шарқӣ ё ғарбӣ барои худ саг гирад, ин навъ доштани саг шаръан ҳаром буда, будани он дар хона гуноҳи ҳамарӯза такроршаванда ба ҳисоб меравад. Паёмбар ﷺ фармуданд: “Ҳарки саге нигоҳ дорад, ки саги шикорӣ ё барои нигаҳбонии гала ё посбонии замин набошад, ҳаррӯз аз аҷри амалҳои некаш ду қирот кам мегардад”. Баъзеҳо гуфтанд, як қирот аз савоби амалҳои фарзаш ва як қирот аз савоби амалҳои нафлаш кам мегардад. Сабаби дигар ин аст, ки мавҷуд будани саг дар хона сабаб мегардад, ки фариштагон ба он хона надароянд. Сабаби дигар дар ин аст, ки арақи бадан ва оби даҳони саг наҷосату палид аст.
اللغة الطاجيكية
Забони Тоҷикӣ

«الرب»
«Ар-Раб»

Ар-Раб ҷалла ҷалолуҳу. Яъне он зоте, ки Офаридгор, Молик, Идоракунандаи ҳама халқ ва ба неъматҳояш Тарбиякунанда аст. Ва дӯстонашро ба он чизе, ки дилҳои ононро ислоҳ мекунад, тарбия менамояд. Ва равона кардани номи Ар-Раб бар ғайри Аллоҳ таъоло ҷоиз намебошад, магар ба таври музоф, ба монанди Раббул-Усра (соҳиби оила). Ар-Раб ҷалла ҷалолуҳу дар Қуръони Карим зиёда аз нуҳсад маротиба зикр шудааст. Аллоҳ таъоло фармуд:”Сипосу ситоиш барои Аллоҳ, ки Парвардигори оламиён аст”. Фотиҳа: 1. Ва фармудааст: “Бигӯ: Оё ғайри Аллоҳ Парвардигоре талабам? Ва ҳол он ки Ӯ Парвардигори ҳама чиз аст”. (Сураи Анъом:164). Ӯ Парвардигори ҳама бандагон мебошад ва ба тадбири корҳои онҳо мепардозад ва онҳоро бо навъҳои неъматҳо парвариш медиҳад. Аллоҳ таъоло бандагон баргузидаашро бо ислоҳи қалбҳояшон ва бо ислоҳи рӯҳҳо ва ахлоқҳояшон тарбият намуда парвариш медиҳад. Бинобарин, бандагон Ӯро бо ин ном бисёр садо мекунанд. Зеро онҳо аз Ӯ ин тарбияти хосро мехоҳанд. Номи “Раб” аз номҳои зебои Парвардигор аст, ки банда худро баъди гуфтан дар амон ва оромӣ ҳис мекунад. Зеро бештари мардум дар ҳолати бало ва зулм мегӯянд, ки “Мо Парвардигор дорем”. Аллоҳ таъоло фармудааст: “Ӯст Парвардигори осмонҳо ва замин ва он чӣ миёни онҳост, пас, ибодати Ӯро бикун ва дар ибодати Вай босабр бош. Оё барои Вай ҳамноме медонӣ?”.(Сураи Марям:62). Ва фармудааст: “Оё он шахсеро, ки бо Иброҳим дар боби Парвардигораш, бо сабаби он ки Аллоҳ ӯро (Намрудро) подшоҳӣ дода буд, бо ҳуҷҷат гуфтугӯ кард, надидӣ? Чун Иброҳим гуфт: «Парвардигори ман Он аст, ки зинда мекунад ва мемиронад”. (Сураи Бақара: 258).
اللغة الطاجيكية
Забони Тоҷикӣ

رقابة الوالدين لأولادهما
МУРОҚАБАТИ ФАРЗАНДОН АЗ ТАРАФИ ПАДАРУ МОДАР
Дар ҳар вақт ва ё дар як ҳафта як маротиба падару модар чизҳои шахсии фарзандони худро бояд тафтиш бикунанд, зеро ҳеҷ шакке нест, ки шайтон ҳама он чизҳои манъшударо ба фарзандонашон зиннат медиҳад. Хоссатан чизҳое, ки назар кардан ба онҳо ҳаром аст ва ё он чизҳое, ки гӯш кардани онҳо ҷоиз нест. Ин ҳамон масъулияте аст, ки Аллоҳ таъоло ба падару модар онро воҷиб гардонидааст. Ва бисёр писарону духтаронро падару модар сабаб шудаанд, ки ҳидоят ёбанд ва он гуноҳ ва мункаротеро, ки мекарданд, онро тарк намоянд. Зеро падару модар аз аввал дар муроқабати онҳо буданд. Онҳоро аз рӯзе, ки ба роҳ даромаданд аз дӯст ва дугонаҳои бад ҳазар мекунонданд ва ба назди онҳо намемонданд. Ва дар бисёр вақтҳо падару модар аз гуноҳу мункароти фарзандонашон бохабар мешуданд ва бо роҳи тафтиш кардани халтаи китоб ва ё бо хондани китоби онҳо ва ё бо донистани дӯстони онҳо. Чанд аз писарону духтарон таманно мекунанд, ки эй кош падару модар медоштем ва онҳо моро тарбия медоданд. Ин ҳама муроқибатҳо баъди зоҳир шудани бадии онҳо аст, лекин фарзанде, ки дар ҳақиқат хуб аст ва аз ҳама бадиҳо худро дур медошт, пас муроқабати онҳо ба падару модар шарт нест. Зеро дар чунин ҳолат онҳоро тафтиш карда шавад, дар байни онҳо гумони бад ва ҷосусӣ пайдо мешавад. Аллоҳ таъоло фармуд: “Эй муъминон аз гумони бисёр дурӣ ҷӯед, ҳароина баъзе аз гумонҳо гуноҳ аст ва ҷосусӣ макунед”. Ва агар рӯзе падару модар аз чизҳои шахсии фарзандони худ чизи манъшударо пайдо карданд, пас ба онҳо воҷиб аст, ки онро нест кунанд ва он гуноҳро ба гардани фарзанд монда онҳоро насиҳат бикунанд. Паёмбар ﷺ фармуданд: (Касе аз шумоён агар мункареро бубинад, пас бо дасташ онро тағйир бидиҳад, агар натавонист, бо забонаш тағйир диҳад ва агар натавонист, пас онро бо қалбаш бад бубинад, ки он аз заъифтарин имон аст”. Муслим.

اللغة الطاجيكية
Забони Тоҷикӣ

«الحي القيوم»
«Ал-Ҳаййу Ал-Қайюм»
Ал-Ҳаййу ҷалла ҷалолуҳу, яъне он зоти зиндае, ки намемирад ва ҳаёти Ӯ субҳонаҳу ва таъоло комилтарин ҳаёт аст. Ӯ таъоло ҳамаи сифатҳои камолро лозим мегирад ва зидди онро аз ҳамаи ваҷҳҳо нафӣ мекунад. Камоли ҳаёти Ӯ лозим мегирад, ки Ӯро ғанаб ва хоб намегирад. Ал-Ҳаййу ҷалла ҷалолуҳу дар Қуръони Карим панҷ маротиба омадааст. Аллоҳ таъоло мефармояд: “Аллоҳ Парвардигорест, ки ҳеҷ маъбуде ба ҷуз Вай нест, Зиндаву Тадбиркунандаи олам аст”. (Сураи Бақара, ояти 255). Ва фармудааст: “Аллоҳ Парвардигорест, ки ҳеҷ маъбуде сазовори ибодат нест, магар Ӯ Зиндаву Поянда ва Тадбиркунандаи олам аст”. (Сураи Оли Имрон, ояти 2). Ал-Қайюм ҷалла ҷалолуҳу, яъне он зоте аст, ки ба нафси худ қоим аст, пас ба касе эҳтиёҷ надорад ва ҳамаи чиз ба Ӯ қоим аст, пас ҳамаи чиз ба ҷуз Ӯ ба суйи Ӯ ба зоташ муҳтоҷ аст. Ал-Қайюм ҷалла ҷалолуҳу дар Қуръони Карим се маротиба омадааст. Аллоҳ таъоло мефармояд: “Аллоҳ Парвардигорест, ки ҳеҷ маъбуде ба ҷуз Вай нест, Зиндаву Тадбиркунандаи олам аст”. (Сураи Бақара: 255). Ва фармудааст: “Ва ниёиш кунад чеҳраҳои мардум барои Зиндаи Поянда, ҳароина, ҳар касе ки бори ситамро бардошт, ба матлаб нарасид”. (Сураи Тоҳо, ояти 111). Ал Ҳаййу, Ал Қайюм аз номҳои зебои Аллоҳ субҳонаҳу ва таъоло аст, ки лафз ва маънои он хос барои Ӯст. Ал Қайюм ба маънои он аст, ки Ӯ таъоло ба ягон чиз муҳтоҷ нест, ҳама чиз ба Ӯ таъоло муҳтоҷ ҳастанд. Аллоҳ таъоло фармудааст: “Оё касе ки Ӯ бар ҳар шахс ва ба ҷазои он чӣ амал кардааст, нигаҳбон бошад”. (Сураи Раъд, ояти 33). Ва фармудааст: “Ва ин аст тариқаи дини дуруст”. (Сураи Баййинаҳ, ояти 5). Ва фармудааст: “Пас, рӯи худро барои дин ҳаниф (дини яктопарастӣ) шуда рост кун, ки мардумро бар вай офарида аст! Офариниши Аллоҳро иваз кардан нест. Ин дини дуруст аст, валекин аксари мардум намедонанд”. (Сураи Рум, ояти 30).
اللغة الطاجيكية
Забони Тоҷикӣ